ERIF BIG S.A.: Średni dług Polaka wiosną 2026 r. to blisko 23 tys. zł
- Raport „Wielkość i struktura bazy danych ERIF Biura Informacji Gospodarczej S.A.” po pierwszym kwartale tego roku pokazuje, że średnia wartość długu przeciętnego Polaka wzrosła o 5,4% i wynosi obecnie 22 679 zł.
- Łączne zadłużenie Polaków wzrosło w ciągu trzech miesięcy o miliard złotych – z 27,96 mld zł pod koniec grudnia 2025 r. do 28,97 mld zł na koniec marca 2026 r.
- Głównymi przyczynami długów są pożyczki, opłaty za multimedia i alimenty.
Łączna wartość niespłaconego zadłużenia Polaków w bazie ERIF spadła w ciągu roku o 5,9% (w porównaniu do pierwszego kwartału 2025 r.). Czy to oznacza, że sytuacja polskich gospodarstw domowych jest lepsza? Niekoniecznie, ponieważ na podstawie danych w bazie ERIF można zauważyć niekorzystny trend. Średnie zadłużenie na jedną osobę wzrosło z 21 523 zł do 22 679 zł, czyli o 5,4% w porównaniu do tego obserwowanego przed rokiem. Co więcej, łączne zadłużenie wzrosło z kwartału na kwartał.
– Wzrost tej wartości jest niepokojący, ponieważ może wskazywać na malejące możliwości nabywcze polskich konsumentów. Skłaniają do tego dwa fakty. Po pierwsze, ceny towarów i usług wzrosły rok do roku jedynie o 3%, jak wynika z danych Głównego Urzędu Statystycznego. Po drugie, mimo generalnego trendu malejącej wartości zadłużenia rok do roku, to w ujęciu kwartalnym, porównując ostatni zeszłego roku z pierwszymi miesiącami obecnego, zauważyliśmy wzrost. Na koniec grudnia 2025 r. łączna wartość niespłaconych długów wynosiła 27,96 mld zł, a na koniec marca br. jest ona o miliard wyższa, czyli na poziomie 28,97 mld. Wzrost zadłużenia w pierwszym kwartale wynika zazwyczaj z wyższych wydatków pod koniec roku z powodu zwiększonego ruchu e-commerce w trakcie listopadowych wyprzedaży i zakupów świątecznych. Na początku roku pojawiają się zatem często problemy ze spłatą wcześniejszych zobowiązań. Natomiast to co należy uznać za pozytywne to wzrost liczby konsumentów w bazie, który świadczy również o wzroście liczby osób, które płacą terminowo swoje zobowiązania – zauważa Katarzyna Skrzypczyńska, Kierownik Działu Rozwoju Produktu w ERIF BIG SA.
Zadłużenie Polaków w liczbach
|
Dane ERIF Biura Informacji Gospodarczej S.A. |
I kw. 2025 r. |
IV kw. 2025 r. |
I kw. 2026 r. |
|
Łączna liczba konsumentów w bazie |
5 891 328 |
6 004 273 |
6 049 277 |
|
Łączna wartość negatywnych zobowiązań |
30,78 mld zł |
27,96 mld zł |
28,97 mld zł |
|
Średnia wartość długu na dłużnika |
21 523 zł |
21 841 zł |
22 679 zł |
Jakie są przyczyny zadłużenia Polaków wiosną 2026 r.?
Główne przyczyny zaległości finansowych można podzielić na kilka kluczowych grup, do których należą zadłużenia alimentacyjne, wobec sektora bankowego i pożyczkowego, multimedialne i telekomunikacyjne, sądowe i ubezpieczeniowe oraz wynikające z prowadzenia jednoosobowych działalności gospodarczych.
Zadłużenie alimentacyjne
To najbardziej „wartościowy” element długu Polaków. Choć stanowią one 16,7% liczby wszystkich negatywnych wpisów, to pod względem kwotowym odpowiadają za blisko 60% (59,8%) całkowitego długu konsumentów. Przyglądając się szczegółowo tej grupie, widzimy, że świadczenia z funduszu alimentacyjnego stanowią 34,7% łącznej wartości długu, zobowiązania dłużnika alimentacyjnego to 22,2% wartości, a zaliczki alimentacyjne to 1,7%.
Zobowiązania finansowe
Długi wobec instytucji finansowych (banki i firmy pożyczkowe) to druga co do wartości kategoria, która odpowiada za blisko 30% wysokości niespłaconych zaległości. Umowy pożyczkowe odpowiadają za 10,3% wartości, kredytowe za 10%, kredyty konsumenckie to 6,6%, a karty kredytowe stanowią 1,1% wartości długu.
Multimedia i telekomunikacja
Ta kategoria obejmuje cykliczne rachunki za usługi i zakupy ratalne sprzętów. Charakteryzuje się dużą liczbą drobnych zobowiązań (17,9% ogółu), które nie wpływają jednak znacząco na całkowitą wartość długu – stanowią jedynie 3,3% łącznego zadłużenia.
Zobowiązania sądowe i ubezpieczeniowe
Są to długi wynikające z kar administracyjnych lub nieopłaconych składek za polisy. Zobowiązania sądowe odpowiadają za 3,40% wartości długu - grzywny (1,41%), koszty sądowe (0,34%) i nawiązki na rzecz Skarbu Państwa (0,69%). Z kolei nieopłacone ubezpieczenia to 1% długu Polaków (choć podobnie, jak w przypadku multimediów, liczba spraw jest spora – 11,7% ogółu).
Zadłużenie wobec działalności gospodarczych
Ostatnią grupą są zobowiązania wobec jednoosobowych działalności gospodarczych, czyli nieopłacone zobowiązania z tytułu umów o świadczenie usług – to 0,6% wartości długu.
– Patrząc na sytuację rok temu, widzimy kilka istotnych zmian. Systematycznie rośnie udział alimentów oraz kredytów bankowych w całkowitej kwocie zaległości. Z 57,7% do 59,8% wartości w przypadku alimentów i z 15,5% do 19,1% w przypadku zobowiązań bankowych. Zmniejszył się za to udział długu „rozproszonego”, czyli z tytułu umów multimedialnych oraz pożyczek pozabankowych, co może sugerować lepszą spłacalność mniejszych zobowiązań – dodaje Katarzyna Skrzypczyńska z ERIF BIG SA.
Porównanie przyczyn zadłużenia konsumentów (udział wartościowy %)
Dane ERIF Biura Informacji Gospodarczej S.A.
|
Grupy zadłużenia |
I kw. 2025 |
IV kw. 2025 |
I kw.2026 |
|
Alimentacyjne |
57,73% |
59,57% |
59,84% |
|
Bankowe |
15,52% |
17,93% |
19,07% |
|
Pożyczkowe |
14,89% |
12,64% |
10,34% |
|
Sądowe |
2,84% |
3,42% |
3,40% |
|
Multimedialne |
6,74% |
3,43% |
3,33% |
|
Ubezpieczeniowe |
0,82% |
1,00% |
0,99% |
|
Wobec działalności gospodarczych |
—* |
0,64% |
0,56% |
|
Pozostałe |
1,46% |
1,38% |
2,47% |
*W raporcie za I kwartał 2025 r. ta kategoria nie była wyodrębniona jako osobna główna grupa w zestawieniu dla konsumentów
Kontakt dla mediów
Tomasz Luty